Doðan Böyle Yakalandý
Maliye Bakanlýðý'nýn Doðan'a kestiði 4.8 milyarlýk rekor vergi cezasýnýn perde arkasý... Perde arkasýnda kurþun kalem var, 28 radyo ve TV'nin jet devri var...
Doðan Grubu'nda, Aralýk 2006'da D TV'nin altýndaki 28 radyo-TV'nin üst üste grup içi þirketlere devri baþladý. Kontrolörler "Bu hisse deðiþimi deðil, sýradan satýþ" deyip vergi hesaplayýnca 4.8 milyarlýk vergi cezasý kesildi
Baþlarken...
8 Eylül 2009 Salý saat 08.45. Doðan Grubu'ndan borsaya yapýlan açýklama, Türkiye'nin ekonomi gündemine bomba gibi düþtü. Maliye'ye baðlý Gelir Ýdaresi Baþkanlýðý'nda görevli Gelirler Kontrolörleri, Doðan Yayýn Holding'in (DYH) 2005-2007 hesap dönemlerini incelemiþ ve baðlý ortaklýklar arasýndaki hisse devrinde usulsüzlükler tespit edip Türk ekonomi tarihinin en büyük vergi cezalarýndan birini kesmiþti: 3 milyar 755 milyon TL. Gelirler Kontrolörleri, Doðan Grubu'nun 28 radyo ve TV'sinin grup þirketleri içinde el deðiþtirmesi sýrasýnda bir vergi doðduðunu söyleyerek kestiði 3.8 milyar liraya yakýn cezaya karþýlýk Doðan Grubu "Bu bir hisse deðiþim iþlemidir, vergi doðurmaz" diyerek karþý çýktý, çýkmaya da devam ediyor. Bugün gecikme faiziyle birlikte ceza 4.8 milyar liraya ulaþtý. 8 Eylül'den bu yana süren tartýþmalarda gelinen son nokta, taraflarýn geçen hafta ortasýnda Ankara'da Merkezi Uzlaþma Kurulu'na girmesiydi. Taraflar uzlaþamadý ve iþ mahkemeye kaldý. Ancak taraflar onlarca kiþiye bilgi almak için danýþtý ve yazýlan çizilen yüzlerce köþeyazýsý, haber nedeniyle iþ artýk kamuoyunda aleniyet kazandý. Biz de kamuoyunu 3 aydýr meþgul eden bu cezayla ilgili olarak bilinen bilinmeyen tüm bilgileri bu yazý dizisiyle alt alta koyduk. Bugüne kadar yazýlan raporlardan derlenen bilgiler yanýnda Doðan Grubu'nun savunmasý da bu dizide yer alacak.
Gelirler Kontrolörleri, 28 Mayýs 2009'da kapýsýný çaldý Doðan Grubu'nun. Kontrolörler, Doðan Grubu'nun tüm belge ve defterlerini incelemek istediðini bir yazý ile bildirdi. Doðan Grubu da "Ýþyerine buyurun gerekli denetlemeleri yapýn" diyerek kontrolörleri 11 Haziran'da Doðan TV Center'a davet etti. 12 Haziran'da binaya giden kontrolörler belgelerin henüz hazýr olmadýðýný görünce süre vererek binadan ayrýldý. 17 Haziran'daki ziyarette de eli boþ dönen kontrolörler defter ve belgeleri 22 Haziran'da alabildi. 15 vergi inceleme raporu 10 Aðustos 2009'da bitti. Raporlarda Doðan TV Holding, D Yapým, Doðan Prodüksiyon ile Alp Görsel'e toplam 3 milyar 755 milyon liralýk vergi cezasý kesti. Cezanýn 1 milyar 877 milyon TL'si vergi aslý, 1 milyar 877 milyon lirasý vergi ziyaý, 60 bin TL'si usulsüzlük cezasý ve 282 bin lirasý da özel usulsüzlük nedeniyle kesildi. Sonraki süreçte buna bir de gecikme faizi eklendi ve rakam 4.8 milyar liraya ulaþtý. Peki 8 Eylül'den bu yana üç aydýr büyük tartýþma yaratan raporda 4.8 milyar liralýk cezaya neden olacak neler yapýlmýþtý?
FÝTÝLÝ SATIÞ ATEÞLEDÝ
Fitili ateþleyen geliþmeler Kasým 2006'da baþladý. Doðan Grubu, 16 Kasým 2006'da Doðan Yayýn
Holding'in yüzde 99.51 iþtiraki olan Doðan TV Holding (D TV) hisselerinin bir kýsmýnýn devri için Alman Axel Springer'le görüþtüðünü açýkladý. 26 Aralýk 2006'da da D TV'nin yüzde 25'i Alman Axel Springer'e 375 milyon euroya devredildiði duyuruldu. Ancak Aralýk'ta kontrolörlerin dikkatini Doðan TV Holding'te 7-27 Aralýk 2006'daki hisse devirleri dikkat çekmiþti. 28 radyo ve TV'nin yer aldýðý þirketler Doðan TV'den 20 gün içinde sýrasýyla D Yapým AÞ, DProdüksiyon ve Alp Görsel AÞ'ye devredildi Tarihi cezayý getiren olaylar da bu 20 günlük devirlerden kaynaklandý. Doðan Grubu, þirketlerin 'jet' devirlerini yeniden yapýlandýrmayla iliþkilendirdi. 2005'te Star TV'yi satýn alan Doðan Grubu ve Doðan Yayýn Holding altýndaki D TV Holding bünyesinde onlarca TV ve radyo bulunuyordu. Elde edilen bilgilere göre yeniden yapýlanmada hukuki, idari, finansman ve muhasebe iþleri D TV Holding'e, iç ve dýþ yapýmlar D Yapým AÞ'ye, pazarlama ise Alp Görsel'e verilmiþti. Doðan Grubu, bu hisse devirlerini Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 19/c ve 20'nci maddesine dayanarak yapmýþtý. Söz konusu maddelerin ilkinde yapýlan devirlerin bir hisse deðiþimi olduðu belirtiliyor 20'nci maddede ise bu iþlemlerden doðan kârýn hesaplanmayacaðýný ve vergilendirilmeyeceðini iddia ediyordu.
DEVÝR ÝSTÝSNAYA UYMUYOR
Oysa Gelirler Kontrolörleri böyle düþünmedi. Onlara göre, hisse deðiþimi ve buna baðlý olarak vergi istisnasý için; önceden yönetim ve hisse çoðunluðu elde olmayan bir þirkette yönetim ve çoðunluðu elde edilmesi gerekiyordu ve Doðan Grubu'nun devirleri bu istisnaya uymuyordu. Kontrolörler, þirketlerin yönetimlerinin hisse deðiþimi sonrasý deðiþmediðinin altýný kalýn çizgilerle çizdi. Buna baðlý olarak da "Zaten yönetimi ayný ellerde. O halde hisselerin deðiþiminden doðan karlar vergilendirilmeli" sonucuna vardý. Özetle; kontrolörlere göre bu devirler alelade hisse satýþýydý ve vergi ödenmeliydi. Doðan Grubu ise bunun bir hisse satýþý deðil hiçbir kar saðlamayan ve servet deðiþimi yaratmayan bir hisse deðiþim iþlemi olduðunda ýsrar etti, ediyor. Hisse deðiþimi olduðu için toplam defter deðeri 624 milyon 220 bin lira olan 28 TV ve radyonun devirlerinde fatura da düzenlememiþti. Devirler geçici ilmuhabere dayanýlarak yapýlmýþtý. Çünkü ilmuhaber gerçek hisse çýkana kadar hisse senedi yerine geçebiliyordu. Doðan Grubu'na göre D Yapým 28 radyo ve TV'nin daha önce yönetim ve hisse çoðunluðuna sahip deðildi. Doðan Grubu, 'Hisse deðiþimlerinin grup içi ve dýþý olmasý arasýnda hiçbir fark yok' diyerek kendini savundu. Özetle, bunun hisse deðiþimi olduðunu ve vergi doðurmadýðýný söyleyen Doðan Grubu'na karþýlýk Kontrolörler "Bu alelade bir hisse satýþýdýr ve vergi doðmuþtur" diyerek vergi hesapladý.
KURÞUNKALEMLÝ ÝÞLEMLER PAY DEFTERLERÝNE ÝÞLENMEDÝ
KONTROLÖRLERÝN ayrýntýlarda yakaladýðý konulardan biri de 28 radyo ve TV'nin ortaðý olarak yapýlan iþlemlerin kayýtlara kurþun kalemle geçilmesiydi. 28 TV ve radyo, 7 Aralýk 2006'da geçici ilmuhaberle D Yapým'a, 15 Aralýk'ta D Prodüksiyon'a, 12 gün sonra, 27 Aralýk 2006'da da Alp Görsel'e devredilmiþti. Hisse deðiþimleri 7, 15 ve 27 Aralýk'ta yapýlsa da pay defterlerine kurþun kalemle düþülen kayýtlarýn biri 6 Aralýk diðerleri 7 Aralýk tarihliydi. Doðan Grubu, kurþunkalemle kayýt yapýldýðýný hiç yalanlamadý. Kaydýn bulunduðu sayfanýn noter tasdikli olduðunu belirtti. Gruba göre noter tasdikli bir sayfanýn üzerinde kazýntý yapýlamazdý ve kontrolörler bunu gözden kaçýrýyordu. Kurþunkalem neden önemliydi? Çünkü kontrolörlere göre devirler þirket kayýtlarýna kurþunkalemle iþlenmiþti. Ancak þirketlerin yeni ortaklarý pay defterlerine kaydedilmemiþti. Kontrolörlere göre, ortak pay defterine iþlenmese de olur ancak pay defterinde ismi olmayan ortak, þirketin yönetimine iliþkin hiçbir tasarrufta bulunamaz. Ticaret sicilindeki bilgiler þirketlerdeki hisse deðiþimi sonrasý yönetim kurulunun deðiþmediðini gösteriyor. Bu noktadan yola çýkan kontrolörler, þirketlerin yönetiminin deðiþmediðini ve bunun Kurumlar Vergisi'nin istisnasýný bozduðunu ve vergi doðduðunu iddia etti. Bu da hisselerin deðiþimiyle oluþmasý beklenen kârýn, Kurumlar Vergisi matrahýnda dikkate alýnmasý anlamýna geliyordu.

Bu haber toplam 289 defa okunmuştur